ขันธ์ห้า และอุปาทานขันธ์ห้า



ภิกษุทั้งหลาย !
เราจักแสดงขันธ์ห้า
และอุปาทานขันธ์ห้า


เธอทั้งหลายจงฟัง





ภิกษุทั้งหลาย !
ก็ขันธ์ห้าเป็นอย่างไร ?



ภิกษุทั้งหลาย !

รูปอย่างใดอย่างหนึ่ง
ทั้งที่เป็นอดีต อนาคตหรือปัจจุบันก็ตาม
เป็นภายในหรือภายนอกก็ตาม
หยาบหรือละเอียดก็ตาม
เลวหรือประณีตก็ตาม
อยู่ในที่ไกลหรือใกล้ก็ตาม


นี้เรียกว่า รูปขันธ์




ภิกษุทั้งหลาย !

เวทนาอย่างใดอย่างหนึ่ง
ทั้งที่เป็นอดีต อนาคตหรือปัจจุบันก็ตาม
เป็นภายในหรือภายนอกก็ตาม
หยาบหรือละเอียดก็ตาม
เลวหรือประณีตก็ตาม
อยู่ในที่ไกลหรือใกล้ก็ตาม


นี้เรียกว่า เวทนาขันธ์




ภิกษุทั้งหลาย !

สัญญาอย่างใดอย่างหนึ่ง
ทั้งที่เป็นอดีต อนาคตหรือปัจจุบันก็ตาม
เป็นภายในหรือภายนอกก็ตาม
หยาบหรือละเอียดก็ตาม
เลวหรือประณีตก็ตาม
อยู่ในที่ไกลหรือใกล้ก็ตาม


นี้เรียกว่า สัญญาขันธ์




ภิกษุทั้งหลาย !

สังขารอย่างใดอย่างหนึ่ง
ทั้งที่เป็นอดีต อนาคตหรือปัจจุบันก็ตาม
เป็นภายในหรือภายนอกก็ตาม
หยาบหรือละเอียดก็ตาม
เลวหรือประณีตก็ตาม
อยู่ในที่ไกลหรือใกล้ก็ตาม


นี้เรียกว่า สังขารขันธ์




ภิกษุทั้งหลาย !

วิญญาณอย่างใดอย่างหนึ่ง
ทั้งที่เป็นอดีต อนาคตหรือปัจจุบันก็ตาม
เป็นภายในหรือภายนอกก็ตาม
หยาบหรือละเอียดก็ตาม
เลวหรือประณีตก็ตาม
อยู่ในที่ไกลหรือใกล้ก็ตาม


นี้เรียกว่า วิญญาณขันธ์



ภิกษุทั้งหลาย !
เหล่านี้เรียกว่า ขันธ์ห้า





ภิกษุทั้งหลาย !
ก็อุปาทานขันธ์ห้าเป็นอย่างไร ?



ภิกษุทั้งหลาย !

รูปอย่างใดอย่างหนึ่ง
ทั้งที่เป็นอดีต อนาคตหรือปัจจุบันก็ตาม
เป็นภายในหรือภายนอกก็ตาม
หยาบหรือละเอียดก็ตาม
เลวหรือประณีตก็ตาม
อยู่ในที่ไกลหรือใกล้ก็ตาม
อันเป็นไปกับด้วยอาสวะ เป็นปัจจัยแก่อุปาทาน


นี้เรียกว่า
อุปาทานขันธ์ คือรูป





ภิกษุทั้งหลาย !

เวทนาอย่างใดอย่างหนึ่ง
ทั้งที่เป็นอดีต อนาคตหรือปัจจุบันก็ตาม
เป็นภายในหรือภายนอกก็ตาม
หยาบหรือละเอียดก็ตาม
เลวหรือประณีตก็ตาม
อยู่ในที่ไกลหรือใกล้ก็ตาม
อันเป็นไปกับด้วยอาสวะ เป็นปัจจัยแก่อุปาทาน


นี้เรียกว่า
อุปาทานขันธ์ คือเวทนา





ภิกษุทั้งหลาย !

สัญญาอย่างใดอย่างหนึ่ง
ทั้งที่เป็นอดีต อนาคตหรือปัจจุบันก็ตาม
เป็นภายในหรือภายนอกก็ตาม
หยาบหรือละเอียดก็ตาม
เลวหรือประณีตก็ตาม
อยู่ในที่ไกลหรือใกล้ก็ตาม
อันเป็นไปกับด้วยอาสวะ เป็นปัจจัยแก่อุปาทาน


นี้เรียกว่า
อุปาทานขันธ์ คือสัญญา





ภิกษุทั้งหลาย !

สังขารอย่างใดอย่างหนึ่ง
ทั้งที่เป็นอดีต อนาคตหรือปัจจุบันก็ตาม
เป็นภายในหรือภายนอกก็ตาม
หยาบหรือละเอียดก็ตาม
เลวหรือประณีตก็ตาม
อยู่ในที่ไกลหรือใกล้ก็ตาม
อันเป็นไปกับด้วยอาสวะ เป็นปัจจัยแก่อุปาทาน


นี้เรียกว่า
อุปาทานขันธ์ คือสังขาร





ภิกษุทั้งหลาย !

วิญญาณอย่างใดอย่างหนึ่ง
ทั้งที่เป็นอดีต อนาคตหรือปัจจุบันก็ตาม
เป็นภายในหรือภายนอกก็ตาม
หยาบหรือละเอียดก็ตาม
เลวหรือประณีตก็ตาม
อยู่ในที่ไกลหรือใกล้ก็ตาม
อันเป็นไปกับด้วยอาสวะ เป็นปัจจัยแก่อุปาทาน


นี้เรียกว่า
อุปาทานขันธ์ คือวิญญาณ




ภิกษุทั้งหลาย !
เหล่านี้เรียกว่า อุปาทานขันธ์ห้า



( บาลี – ขนฺธ. สํ. ๑๗/๕๘-๖๐/๙๕-๙๖ )
เทียบเคียงพระไตรปิฎกบาลีสยามรัฐ กดที่นี้


Create by buddha-quote.com